Kącik logopedy

Język naturalnym aparatem ortodontycznym, czyli słowo o prawidłowej pozycji spoczynkowej języka

 

Prawidłowa pozycja spoczynkowa języka to fundament zdrowia jamy ustnej, właściwej wymowy oraz estetyki twarzy. Choć rzadko o tym myślimy, to, gdzie znajduje się nasz język, gdy milczymy i nie jemy, ma ogromny wpływ na nasz organizm.

 

Jak wygląda prawidłowa pozycja spoczynkowa języka?

  1. Czubek języka: Powinien delikatnie opierać się o tzw. wał dziąsłowy (zgrubienie na podniebieniu tuż za górnymi siekaczami). Ważne: język nie może napierać na zęby!

  2. Masa języka: Środkowa i tylna część języka powinny przylegać do podniebienia twardego. Język powinien być „przyssany” do góry, tworząc coś na kształt szerokiego parasola.

  3. Boki języka: Powinny przylegać do wewnętrznych stron górnych łuków zębowych.

 

Dlaczego to jest takie ważne?

Prawidłowa pozycja języka to nie tylko kwestia estetyki, ale przede wszystkim funkcji:

  • Naturalny aparat ortodontyczny: Język wywiera stały nacisk na podniebienie, co stymuluje prawidłowe rozszerzanie się szczęki. Dzięki temu zęby mają miejsce, by rosnąć prosto.

  • Oddychanie przez nos: Gdy język jest na górze, usta są naturalnie domknięte, co wymusza zdrowy tor oddechowy przez nos.

  • Wygląd twarzy: Prawidłowa pozycja języka wspiera zarys linii żuchwy i zapobiega powstawaniu tzw. „drugiego podbródka” (wynikającego z wiotkości mięśni dna jamy ustnej) i „gapiowatego” wyglądu twarzy (z powodu otwartych ust).

  • Prawidłowe połykanie: Jest bazą do wypracowania dojrzałego typu połykania, który nie deformuje zgryzu.

Czego unikać?

Najczęstszym błędem jest tzw. pozycja niska, czyli leżenie języka na dnie jamy ustnej.

Może to prowadzić do:

  • Zwężenia szczęki i stłoczenia zębów.

  • Częstych infekcji górnych dróg oddechowych (przez oddychanie ustami).

  • Słabej regeneracji w trakcie snu (oddychanie buzią nie jest tak komfortowe – organizm nie wypoczywa dostatecznie, pojawiają się cienie pod oczami).

  • Wad wymowy (np. seplenienia międzyzębowego).

Jak zacząć ćwiczyć?

Najprostszym ćwiczeniem jest tzw. „kląskanie” (naśladowanie odgłosu kopyt konia). W momencie, gdy język „przykleja się” do podniebienia przed oderwaniem – to jest właśnie pozycja, którą chcemy utrzymać na stałe.



Prawidłowa pozycja spoczynkowa języka jest kluczową kwestią w terapii logopedycznej. Zanim logopeda zacznie wywoływać brakujące lub zniekształcone głoski, zaleca najpierw ćwiczenia artykulacyjne, które usprawnią pracę języka.

 

Rola muzyki w rozwoju mowy

Narząd słuchu zaczyna funkcjonować w okolicy 5 miesiąca życia płodowego. Od tego momentu jesteśmy zanurzeni w dźwiękach i języku. Zanim zaczniemy mówić, ma miejsce tzw. kąpiel słowna. Dziecko słuchając uczy się wzorca językowego. Przyswaja rytm, melodię i akcent językowy, które tak istotne są dla rozwoju mowy.
Muzyka natomiast wzmacnia  percepcję słuchową, koordynację słowno-ruchową, reguluje oddech, harmonizuje napięcie mięśniowe, może rozładowywać emocje i rozwijać inwencję twórczą.
Dlatego zachęcamy do muzykowania i radosnego śpiewania w domach - nawet niedoskonałe próby przyniosą wspaniałe efekty wspólnie spędzonego czasu i rozwoju dzieci!

Wpływ motoryki małej na rozwój mowy

Rozwój motoryki małej niewątpliwie wpływa na rozwój mowy. Wszystko za sprawą tego, że ośrodek mowy w mózgu znajduje się w pobliżu tego, który odpowiada za poruszanie dłońmi. To sprawia, że podczas wykonywania precyzyjnych ruchów palcami, dochodzi do angażowania struktur mózgowych, znajdujących się w pobliżu tych odpowiadających za rozwój mowy. 

W ten sposób następuje pośrednie działanie ruchu rąk na rozwój mowy. Poza tym oba te ośrodki zajmują dość duże obszary reprezentacji w korze mózgowej.To zjawisko można zaobserwować już u bardzo małych dzieci, które uczą się chwytania przedmiotów czy manipulowania nimi. W miarę jak maluchy zdobywają nowe umiejętności manualne, ich mózg rozwija się i przygotowuje do nabywania kolejnych zdolności, w tym również mowy.

 

Jak w przyjemny sposób wspomóc rozwój mowy dziecka? Bawić się! Wykorzystajcie: puzzle, masy przekształcalne: ciastoliny, modeliny,glinę, masę solną... Twórzcie różnorodne kolaże: wycinajcie, naklejajcie, doczepiajcie kuleczki z bibuły, użyjcie WYOBRAŹNI!

"Nasze przedszkole posiada własny gabinet logopedyczny. Jest to przestrzeń w pełni dostosowana do potrzeb naszych podopiecznych. Dzieci mają tutaj miejsce zarówno do ćwiczeń przed lustrem, jaki i na doskonalenie swoich umiejętności przy stoliku oraz zabawę na dywanie. Aby terapia logopedyczna przynosiła oczekiwane sukcesy musi być kontynuowana poza przestrzenią gabinetową, w środowisku domowym dziecka. Aby ułatwić dzieciom i Państwu to zadanie, co jakiś czas będą się tutaj w "Kąciku logopedycznym" pojawiać wskazówki lub ćwiczenia, które pomogą Państwu wspierać dzieci w procesie terapii logopedycznej."

Pozdrawiam serdecznie,
Katarzyna Marcol